hoe bewijs ik dat mijn vermogen uit de verkoop van mijn bedrijf komt

Verkoopakte en koopsom vormen de kern

Bij een bedrijfsverkoop bestaat de onderbouwing meestal uit drie lagen: de transactie zelf, de fiscale afhandeling en het spoor naar de huidige rekening. De transactie toon je met de verkoopakte of overeenkomst van koop en verkoop van aandelen, inclusief de koopsom en de datum van levering bij de notaris. Ging het om een activa-transactie in plaats van aandelen, dan is dat onderscheid relevant voor de instelling: leg dan vast wat er precies is verkocht en waar de opbrengst is geland. Daarnaast wil de instelling vaak een aansluiting zien tussen de koopsom in de akte en het bedrag dat op de rekening is bijgeschreven, plus de aangifte inkomstenbelasting of vennootschapsbelasting waarin de verkoopwinst is verwerkt.

Waar het vaak vastloopt: de opbrengst is niet direct uitgekeerd maar bleef staan in een holding, is gedeeltelijk herbelegd, of is over meerdere jaren in tranches uitgekeerd via een earn-out. In die gevallen is één document niet genoeg — de instelling wil de route zien van de verkoopakte naar de daadwerkelijke uitkering aan de natuurlijke persoon, met de tussenliggende jaarrekeningen of dividendbesluiten. Dit raakt het onderscheid dat instellingen ook zelf maken tussen de herkomst van vermogen en de herkomst van inkomen: de verkoop is de bron van het vermogen, maar tussentijdse rendementen of dividenden daarop zijn een aparte inkomstenstroom die apart onderbouwd moet worden. Ontbreekt een schakel — bijvoorbeeld omdat de oude holding al is geliquideerd — dan is het werken met wat er wél is: uittreksels, bankafschriften uit die periode, correspondentie met de notaris.

Grondslag: het cliëntenonderzoek in de Wwft

Dat instellingen dit uitvragen volgt uit het cliëntenonderzoek van de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme: zij moeten de bron van middelen vaststellen voordat of terwijl zij een relatie aangaan of een transactie verwerken. De wet schrijft geen vaste stukkenlijst voor; de instelling bepaalt zelf wat afdoende is op basis van het risico. Een vergelijkbare vraag speelt bij een notariële transactie, waar de notaris vraagt naar de herkomst van het geld voor de woning op basis van diezelfde onderzoeksplicht.